MTB, MTB nie równe!
Rowery górskie są w naszym kraju najczęściej spotykanym typem roweru. Po początkowej eksplozji popularności i modzie z przełomu lat dziewięćdziesiątych i dwutysięcznych MTB, czyli popularne "górale" na dobre ugruntowały sobie pozycję na polskim rynku. Dostały również łatkę "roweru do wszystkiego", co obecnie często mija się z prawdą. W odróżnieniu od większości rowerzystów z krajów zachodnich, Polacy często wybierają rower górski jako codzienny środek transportu. Czy jest to dobry pomysł, czy nie? Wszystko zależy od typu roweru. I właśnie w tym wpisie wytłumaczymy do jakich rzeczy, jakie rowery się nadają.
Rekreacyjne MTB
To rowery stworzone do spokojnej jazdy i leśnej turystyki. Geometria i pozycja, jaką przyjmujemy na tego typu rowerze, bardziej przypomina rower trekkingowy, niż pełnoprawne MTB. Siedzimy wygodnie, a pozycja jest tylko trochę pochylona. Rekreacyjne "górale" często posiadają montaże na błotniki, czy nawet bagażnik. Kupując tego typu rower, nie nastawiajmy się na sportowe użytkowanie. Bardziej wymagające singletracki, ciężki teren, czy nawet techniczne trasy XC będą poza naszym zasięgiem. Jest to jednak świetny wybór, jeśli szukamy roweru do rekreacji z rodziną, na długie wyprawy po nierównej nawierzchni lub sprawdzenie, czy jazda w terenie jest dla nas. Nie najgorszym pomysłem będzie również wybór rekreacyjnego MTB na rower codzienny. Szczególnie, jeśli stan nawierzchni na naszej drodze do pracy czy szkoły nas nie rozpieszcza. Najczęściej spotykanymi napędami będą te w konfiguracji z trzema lub dwoma blatami z przodu i ośmio- lub dziewięciostopniową kasetą. Jest to zdecydowanie najtańszy typ roweru górskiego, jaki można kupić.
XC - czyli Cross Country
Jeśli ktoś nie wie, o co chodzi w cross country na ogół wystarczy wspomnieć o Majce Włoszczowskiej i wszystko staje się jasne. W skrócie XC to techniczne wyścigi w średnio-ciężkim terenie. Na trasach uświadczymy dużo zjazdów i podjazdów. Same rowery do XC są nastawione typowo na osiągi. Nie znajdziemy w nich zbyt wiele wygody. Geometria jest bardzo agresywna, a pozycja ciała prawie leżąca. Daje nam to dobrą aerodynamikę oraz wywołuje duży nacisk na przednie koło, co jest kluczowe, jeśli chcemy utrzymać sterowność na technicznych odcinkach wyścigów. W tej kategorii spotkamy zarówno hardtaile (rowery tylko z przednią amortyzacją), jak i fulle (rowery w pełni amortyzowane). Najczęściej spotykanym materiałem, z jakiego wykonane są ramy rowerów MTB XC, jest carbon. Aluminiowe ramy spotkamy jedynie w niższych kategoriach cenowych. Dominującą obecnie konfiguracją napędu jest 1x12. Napędy z dwoma blatami z przodu powoli odchodzą w zapomnienie. Amortyzacja posiada najczęściej około 100mm skoku. Koła w rozmiarze innym niż 29” występują ekstremalnie rzadko i spotkamy je praktycznie wyłącznie w najmniejszych rozmiarach ram. Podsumowując: rowery XC są lekkie, szybkie, zwinne, lecz niekoniecznie wygodne. Taki rower będzie idealnym wyborem, jeśli myślimy o treningach i startach w wyścigach XC lub maratonach.
Trail - czyli ścieżkowiec dla każdego
Rowery typu trail, czyli popularne ścieżkowce, to chyba najbardziej uniwersalne z pełnoprawnych rowerów górskich. Zdobywają coraz większą rzeszę sympatyków. Wszystko przez to, że w ścieżkowcach chodzi o uniwersalność i dobrą zabawę. Na takim rowerze możemy zjeździć większość tras enduro, techniczne singletracki, a nawet wystartować w amatorskim wyścigu XC. Są nawet zapaleńcy wyjeżdżający na takich rowerach w długie wyprawy. Znamienita większość trailowych konstrukcji to fulle. Hardtaile również się zdarzają, jednak jest to dość rzadki widok. Ramy wykonane są zarówno z aluminium, carbonu, a nawet stali Cro-Mo. Sztywna rama mimo wszystko radzi sobie gorzej w ciężkim terenie. Skok zawieszenia waha się między 120, a 140mm. Koła 27,5 i 29” występują prawie tak samo często z minimalną przewagą tych drugich. Opony mają dość agresywne bieżniki i szerokość najczęściej w zakresie od 2.2 do 2.5”. Większość ścieżkowców posiada napędy tylko z jednym blatem z przodu. Jest to rower idealny, jeśli chcemy ostrzej pojeździć po lesie i w górach, ale nie nastawiamy się na wysokie miejsca przy sportowej rywalizacji.
Enduro
Enduro to rowery nadające się do nawet najcięższych zadań. Dropy, skoki czy rockgardeny nie będą nam straszne na rowerze tego typu. Geometria stworzona jest w taki sposób, aby rower przede wszystkim dobrze zjeżdżał. Podjazdy będą tutaj jedynie rzadziej używanym dodatkiem. Rowery enduro to obecnie praktycznie jedynie fulle. Tylko rower z pełnym zawieszeniem poradzi sobie na trudnych trasach enduro. Skok zawieszenia to najczęściej od 150 do 180mm. W konstrukcjach tego typu znajdziemy zarówno koła 27,5", jak i 29" z oponami szerokości nawet trzech cali. Napędy w enduro są w konfiguracji jedynie 1x12. Jazda tego typu rowerem na co dzień mija się z celem. Opory toczenia po płaskim terenie skutecznie będą zabierać nam siły. Na ten typ roweru możemy śmiało decydować się, jeśli nie chcemy, by jakikolwiek teren nas ograniczał i jesteśmy częstym gościem w górach.
DH - Rower zjazdowy Downhill
DH, downhill, rowery zjazdowe. Bez problemu można stwierdzić, że to rowerowa wersja czołgu. Żaden zjazd, nawet w najgorszym terenie nie będzie nam straszny. Ramy wykonane są tutaj głównie z carbonu. Standardem jest pełne zawieszenie i dwupółkowe amortyzatory o skoku przekraczającym niekiedy 200mm. Napęd, o ile przerzutki w ogóle występują, jest ciasno zestopniowany (standardem są kasety szosowe) i posiada tylko jeden blat z przodu. Dużą popularność zdobywają ostatnio ponownie singlespeedy. Opony do dawnhillu swoim bieżnikiem przywodzą na myśl bardziej terenowe opony motocyklowe niż coś montowanego w rowerach. Rowery DH potrafią wytrzymać naprawdę sporo. Kilkumetrowe dropy, przejazdy po rockgardenach z ekstremalnymi prędkościami czy nawet skoki... ze skoczni narciarskich. To wszystko i jeszcze więcej to nic dla rowerów zjazdowych. Niestety rowery o tak specyficznym zastosowaniu posiadają liczne wady. Pierwszą i najbardziej widoczną z nich jest cena. Za cenę dobrego roweru do DH, bez problemu kupimy nowy samochód z salonu. Dodatkowo rowery do DH słabo jeżdżą po płaskim, nie mówiąc już o podjazdach. Nic w tym dziwnego, skoro ich głównym przeznaczeniem jest zjazd. Dodatkowo części tych rowerów są mocno specyficzne i nie dostaniemy ich w każdym sklepie rowerowym. Rower tego typu wybierajmy jedynie, jeśli jesteśmy zdecydowani na tę konkretną dyscyplinę.
Street, Dirt, Slopestyle - rowery dla lubiących latać.
Rowery wszystkich tych kategorii służą do skoków i trików. Ich konstrukcja jest prosta, a niekiedy może wydawać się prymitywna. Tylko w slopestylu znajdziemy amortyzowaną ramę. Przy streecie i dircie ramy są sztywne. W części tych rowerów znajdziemy nawet sztywne widelce. Znamienita większość tych rowerów to singlespeedy. Jest to jedyna gałąź MTB, gdzie przetrwały koła w rozmiarze 26". Rowery te są bardzo wytrzymałe i na ogół nie odstraszają ceną. Niestety podobnie jak downhillówki nie nadają się do codziennej jazdy. Brak zmiany przełożeń, ekstremalnie małe ramy i brak jakiejkolwiek wygody destynują ten rower tylko w jednym celu. Jeśli chcemy robić efektowne triki i bawić się w skateparkach, możemy śmiało wybrać taki rower.
To już prawie koniec
W tekście celowo pominąłem kilka typów rowerów MTB. Niektóre po prostu wyginęły jak maszyny do Freeride'u, 4X czy Dual Slalomu. Nie poświęciłem też wiele miejsca typom rowerów, które są fuzją pomiędzy dwoma innymi kategoriami. Przykładami może być Downcountry (XC + Trail) albo Slopeduro (Enduro + Slopestyle). Pominąłem również coraz mniej popularne Fat Bike. Rowery elektryczne do jazdy w terenie, czyli EMTB zasługują na osobny wpis. Czasy, kiedy każdy rower górski wyglądał tak samo, już dawno minęły. Dzisiaj musimy wiedzieć, do czego potrzebujemy roweru i jak będziemy go używać. Wzamian za to możemy dobrać rower idealnie dobrany do naszych potrzeb, niezależnie od tego, jakie będą. Możemy mieć rower do wyścigów, długich lotów w powietrzu albo do codziennej jazdy. Niestety nie da się połączyć wszystkich tych właściwości.
Zespół Mrozbike:
Emil
Szymeon
Hania
Emil
Szymeon
Hania